“Cha mẹ có 2 món quà quan trọng nhất dành tặng cho con cái, món quà thứ nhất là tình yêu dành cho con, món quà thứ hai chính là nhận thức về kỷ luật.” Tiến sĩ T. Berry Brazelton.

Các mục tiêu trung tâm khi làm cha mẹ:

Dạy con cư xử tốt. Dạy con có tinh thần trách nhiệm với chính bản thân. Giúp con có nhận thức lành mạnh về bản thân cũng như về người khác. Tất cả bọn trẻ đôi khi đều gặp sai lầm.

Cha mẹ thường phải đối mặt với việc giải quyết sai lầm của trẻ như thế nào. Trẻ sinh ra chưa biết cách cư xử mà chúng ta phải hướng dẫn trẻ. Vì vây, đôi khi trẻ sẽ gặp sai lầm.

Trẻ cần có các giới hạn. Nhờ vào các giới hạn, trẻ sẽ biết cư xử tốt và giúp trẻ có nhận thức về sự an toàn. Trẻ sẽ biết rằng mình an toàn nếu như mình hoạt động trong phạm vi các giới hạn mà bố mẹ đưa ra.

Kỷ luật có nghĩa là dạy dỗ con. Khi chúng ta rèn con vào kỷ luật, thì chúng ta đang dạy con cách mà chúng ta muốn con cư xử.

Chúng ta cần tập trung vào cách chúng ta muốn con cư xử hơn là chỉ tập trung vào những gì mà chúng ta không muốn con làm. Dựa vào quan điểm này, chúng ta thấy rằng sai lầm của con trẻ sẽ là những cơ hội để trẻ học cách cư xử tốt hơn. Mục tiêu cơ bản của kỷ luật là dạy con tự giác để tự con có thể đưa a những lựa chọn tốt trong suốt cuộc đời của con. Trừng phạt con trẻ chỉ tập trung vào những kết quả tiêu cực.

Khi chúng ta trừng phạt con, chúng ta thường tập trung vào những việc mà chúng ta không muốn con làm. Mục tiêu của việc trừng phạt là đưa ra những hậu quả kèm theo hành vi mà trẻ không thích đến nỗi mà trẻ không muốn lặp lại sai lầm nữa. Các vấn đề sẽ gia tăng khi cha mẹ làm tổn thương con (cả về thể chất lẫn tinh thần) để trừng phạt con. Trừng phạt theo kiểu này có nghĩa là ngược đãi con cái. Trừng phạt không có hiệu quả nếu như bạn luôn trừng phạt con. Nếu bạn càng trừng phạt, thì hình phạt của bạn càng không có hiệu quả. Bạn càng ít trừng phạt con bao nhiêu thì hình thức này càng có hiệu quả khi bạn cần phải sử dụng đến chúng. Đừng bao giờ ngược đãi con để trừng phạt con.

Nếu bạn bắt buộc phải dùng đến hình phạt, thì hình phạt đó cần tuân theo kỷ luật mà bạn dạy con cư xử và những điều mà bạn mong đợi ở con.

Đặt ra các giới hạn

Khi bạn đặt ra các giới hạn cho con, bạn đang nói với con rằng nguyên tắc là gì và bạn mong đợi con cư xử như thế nào.

Đặt ra các giới hạn là một cách biểu lộ tình yêu thương đối với con trẻ. Những trẻ biết rõ cha mẹ mong đợi điều gì ở trẻ, và cha mẹ sẽ làm cho các giới hạn đó có hiệu lực, thì những trẻ đó sẽ cảm thấy an toàn và ít có vấn đề về hành vi hơn. Dưới đây là một số điều cơ bản khi đặt ra các giới hạn.

Quyết định những nguyên tắc nào quan trọng trong gia đình bạn. Đó có thể chỉ là năm nguyên tắc hoặc nhiều hơn. Ví dụ: Mọi người cư xử tôn trọng lẫn nhau,… Đưa ra những hành vi rõ ràng đối với mỗi nguyên tắc. Đối với nguyên tắc “Mọi người phải cư xử tôn trọng lẫn nhau”, bạn có thể đưa ra các hành vi như mọi người lắng nghe khi người khác nói, không đánh người khác, cùng chia sẻ cảm xúc, thông tin với người khác,… Khen ngợi khi bạn thấy con tuân theo một nguyên tắc. “Bố mẹ rất thích khi thấy con chia sẻ kẹo với em con.”

Bạn hãy nhắc nhở con nhớ đến các nguyên tắc khi bé không tuân theo. “Con hãy nhớ rằng mọi người trong gia đình cần lắng nghe người khác nói. Bây giờ mẹ muốn con thử và lắng nghe xem em con đang muốn nói điều gì.”

Đưa con vào nơi quy định khi con cố tình không tuân theo nguyên tắc. “Bố mẹ thấy con quá giận dữ. Vậy con hãy đi vào phòng của con và bình tĩnh lại. Và con hãy quay trở lại đây khi nào con đã bình tĩnh và sẵn sàng nghe những gì mẹ nói.”

Giúp con sửa chữa khi con phá vỡ một nguyên tắc. “Mẹ nghĩ rằng con nợ em một lời xin lỗi. Trong nhà mình, mọi người không được đánh nhau. Vậy khi nào thì con xin lỗi em?”

Hạn chế trừng phạt con. Nếu các cách trên không giúp con thay đổi hành vi, bạn có thể phải sử dụng đến một hình phạt – hình phạt đó có thể là tước bỏ một đặc quyền nào đó hoặc hạn chế sự tự do của con.

Bạn hãy nhớ rằng: Kỷ luật có hiệu quả là kỷ luật không cần có bất kỳ một trừng phạt nào kèm theo.

Hãy nhắc nhở con nhớ đén nguyên tắc và các hành vi mong đợi. Khuyến khích con bất cứ khi nào con thực hiện nguyên tắc. Dạy con đưa ra các lựa chọn tốt.

Một khía cạnh quan trọng của kỷ luật là dạy con suy nghĩ tự đưa ra quyết định. Những trẻ tự đưa ra quyết định là những công dân có tinh thần trách nhiệm trong tương lai. Bắt đầu cho phép trẻ có những lựa chọn phù hợp ngay từ sớm. Bạn có thể cho con chọn mặc một trong hai chiếc áo khác nhau. Những trẻ lớn hơn có thể lựa chọn giữa việc chúng được ăn bữa phụ trước hay làm bài tập về nhà trước.

Giúp con suy nghĩ qua những lựa chọn. Nếu con bạn đang do dự giữa việc ăn bữa phụ trước hay làm bài tập về nhà trước, bạn có thể giúp con nói cho bạn biết bé đang suy nghĩ gì. Giúp con gải thích các lựa chọn với bạn.

Cho trẻ cùng tham gia vào các quyết định của gia đình khi nào có thể. Nếu các thành viên trong gia đình đang lập ké hoạch đi chơi, bạn có thể cho con tham gia.

Khi nào con không tuân theo một nguyên tắc của gia đình, bạn có thể nói chuyện với con về nguyên tắc mà con đã chọn. Hậu quả nào kèm theo khi con không tuân theo nguyên tắc? Khi con vi phạm nguyên tắc, con và các thành viên khác trong gia đình sẽ bị ảnh hưởng như thế nào?

Khen ngợi con khi con giải quyết vấn đề của mình. Tập trung vào giải pháp hiệu quả của con. “Quả là một ý tưởng hay khi con và em cùng dùng chung xe đạp!”

Bạn hãy nhớ rằng tình yêu là nền tảng của kỷ luật.

Nếu bạn muốn con tuân theo các nguyên tắc của gia đình, bạn hãy thường xuyên cho con biết rằng bạn yêu con và đánh giá cao chúng.

 

Nguồn : ST